Newsletter
Podaj swój adres e-mail, jeżeli chcesz otrzymywać informacje o nowościach i promocjach.

Filtr wewnętrzny czy zewnętrzny?

Filtracja w zbiorniku akwarystycznym jest jak układ krążenia w ciele człowieka. Serce pompujące krew w żyły, natlenia ją. W akwarium podobną rolę pełni filtr, który wprawiając wodę w cyrkulację stale oczyszcza ją, dzięki czemu możliwe jest zachowanie najwyższego standardu funkcjonowania ekosystemu.

Co to jest filtracja?

Filtracja to nic innego jak przesączanie, w wyniku którego dochodzi do mechanicznego oddzielenia cząsteczek stałych, o różnej gramaturze, od cieczy lub gazów. Zatrzymanie cząstek następuje za pośrednictwem specjalnych wkładów filtrujących, wykonanych z różnych materiałów, najczęściej o porowatej strukturze.

Filtracja mechaniczna, którą wykorzystujemy w akwarystyce, została zaprojektowana w odniesieniu do spotykanych w przyrodzie naturalnych procesów oczyszczania za pośrednictwem złóż filtrujących- piasku kwarcowego, dolomitu, zeolitu. Wykorzystane w warunkach sztucznych, będą stanowiły różne medium filtracyjne.

Oczywiście, filtracja przebiegać może w różnych wariantach materiałowych, oddzielona może być ciecz od ciał stałych, gaz od ciał stałych, ale także w obrębie samych cząsteczek, możemy mówić o tzw. przesiewaniu, którego celem jest wyodrębnienie drobin w zależności od ich wielkości.

Wśród rodzajów filtracji możemy wyróżnić typy zależne od średnicy cząsteczek (mikrofiltracja), sił mechanicznych, za pomocą których dokonywane jest oczyszczenie (ultrafiltracja- filtracja przy użyciu sił molekularnych), czy opierającą się na różnicy ciśnień pomiędzy membranami filtrującymi, nanofiltracji.

Wszystkie złoża filtracyjne (naturalne) lub media filtrujące, jakie znajdziemy w filtrach m.in. akwarystycznych posiadają swoje podstawowe właściwości fizyczne, które określają ich skuteczność. Wśród nich wyróżniamy gęstość, porowatość powierzchni, a także sferyczność materiału.

Rodzaje filtrów

Tworząc zestaw do akwarium, wybór odpowiedniego filtra jest istotnym elementem, zwłaszcza w sytuacji kiedy decydujemy się na samodzielny wybór poszczególnych mediów. W tym aspekcie należy pamiętać o tym, że aby filtr spełniał swoje zadanie perfekcyjnie w naszym akwarium, powinien zostać dobrany odpowiednio do jego objętości litrażowej, posiadać właściwą pojemność filtracyjną oraz być wykonany z materiału bezpiecznego dla ekosystemu w akwarium (w przypadku filtrów wewnętrznych jest to szczególnie ważne).

Najważniejsze funkcje filtrów akwarystycznych

Głównym zadaniem filtrów, jak już wspomnieliśmy jest utrzymanie właściwych dla ekosystemu parametrów fizycznych i chemicznych, poprzez usuwanie nieczystości, współudział w cyklu azotowym (rozkład szkodliwych produktów przemiany materii. Warto zaznaczyć, że porowata powierzchnia mediów filtrujących to idealne miejsce do rozwoju bakterii nitryfikacyjnych, które już na poziomie filtracji rozkładają szkodliwe dla organizmów związki azotu), przy wykorzystaniu odpowiednich struktur absorpcję i usuwanie z obiegu szkodliwych substancji takich, jak leki, nieczystości, substancje chemiczne lub biologiczne, kończąc na zniwelowaniu występujących w słupie zawiesin stałych- glonów, a także mikroorganizmów.

Budowa filtra

Filtr w zależności od miejsca przeznaczenia budową może się różnić, jednak większość z nich posiada standardowy zestaw części, w skład których wchodzi wkład filtrujący, system doprowadzający i odprowadzający filtrowaną wodę oraz urządzenie, które stymuluje obieg wody. W bardziej zaawansowanych technologicznie strukturach, które obecnie raczej stanowią standard, często wykorzystywane jest dodatkowe wyposażenie w postaci zaworów regulujących przepływ wody (łącznie z zaworami, które zabezpieczają przed jego cofnięciem oraz ograniczają dopływ w przypadku awarii systemu), dodatkowe przesłony , które zabezpieczają przed wessaniem drobnej fauny, kończąc na montażu deszczownic, które płynniej wprowadzają przefiltrowaną wodę z powrotem do zbiornika.

Różne rodzaje wkładów

Głównym elementem odpowiadającym za jakość przeprowadzonej filtracji jest jego medium, przez które przenika woda. To właśnie w nich zachodzą wszystkie procesy cyklu. W przypadku filtrów akwarystycznych wyróżniamy trzy rodzaje wkładów filtrujących.

Wkład chemiczny jest to jeden z najrzadziej wykorzystywanych elementów w filtrze. Jego działanie opiera się wydzielaniu do słupa wody substancji czynnej, która nie tylko neutralizuje lub absorbuje nieczystości, ale także oddziałowuje na samą jakość wody. Do stworzenia takiego chemicznego filtru wykorzystuje się torf, węgiel aktywny lub zeolit (choć te ostatnie posiadają raczej właściwości absorbujące). Dwa pozostałe rodzaje wkładów wykorzystywane są równolegle podczas konstruowania filtrów akwarystycznych, aby kompleksowo filtrować wodę już na płaszczyźnie bakteryjnej, kończąc na większych, widocznych cząsteczkach.

Filtr biologiczny to nic innego, jak materiał charakteryzujący się dużą porowatością, która stanowi idealne miejsce do rozwoju bakterii nitryfikacyjnych. Takimi mediami są m.in. gąbki czy wkłady ceramiczne.

Ostatni typ, to klasyczny wkład mechaniczny, którego zadaniem jest wychwytywanie z wody cząstek stałych- fragmentów roślin, resztek pokarmów, zawiesin i szczątków. W zależności o gęstości wkładu możliwe jest wychwytywanie nawet najdrobniejszych struktur.

Z uwagi na czynny charakter filtry powinny być wykonane z wysokiej jakości materiałów, które pozostają w stosunku obojętnym do środowiska, w którym będą pracować.

Podział filtrów akwarystycznych

filtry akwarystyczne sklep akwarystyczny online amazonia24

Filtry wewnętrzne wykorzystywane w akwarystyce, w większym stopniu skupiają się na oczyszczaniu zbiornika za pośrednictwem wkładów mechanicznych. Znajdujące się wewnątrz urządzenie wyposażone jest w pompę lub klasyczny napowietrzacz- brzęczyk, który wymusza cyrkulację wody. Filtr wewnętrzny zbudowany jest przede wszystkim na podstawie mechanicznego wkładu w postaci gąbki. Zazwyczaj, na jej powierzchni rozwijają się grupy bakterii, więc jednocześnie stanowi filtr biologiczny, jednak ta koncepcja jest nieco naciągana. Niektóre z filtrów wewnętrznych posiadają możliwość montażu dodatkowego wkładu biologicznego.

Ciekawym przykładem filtra wewnętrznego są filtry podżwirowe (filtry denne), w których wykorzystuje się całą powierzchnię podłoża jako medium filtrującego nieczystości. Pompa umieszczona jest wewnątrz akwarium, natomiast wlot umieszczony jest na całej powierzchni dna, przykryty warstwą podłoża. Wybierając wlot takiego filtra należy zwrócić szczególną uwagę na szerokość otworów oraz odpowiednio dopasować rodzaj podłoża, aby nie został zassany do wewnątrz filtra.

Decydując się na zakup filtra wewnętrznego na pewno zmniejszymy koszty związane z eksploatacją, jednak poświęcimy miejsce w zbiorniku do jego montażu, nie rzadko również tracąc na walorach estetycznych.

Drugim popularnym rodzajem filtra jest filtr zewnętrzny, który doskonale sprawdza się w przypadku średnich i dużych zbiorników. Umieszczone w specjalnych pojemnikach (kubełkach) lub w formie kaskadowej (z brzegu zbiornika głównego) na zewnątrz akwarium, umożliwiają stworzenie pięknych aranżacji oraz gwarantują pełną jakościowo filtrację, a to za sprawą wielopoziomowych wkładów filtrujących, które wykorzystują wszystkie rodzaje mediów. Mówiąc o każdym rodzaju mediów filtrującego, mamy na myśli każdą drogę oczyszczenia wody, znajdującą się w jednym urządzeniu.

Możliwość swobodnego doboru poziomów filtrujących pozwala akwaryście na zbudowanie własnego systemu, który będzie oczyszczał wodę w zbiorniku z dużych cząsteczek za pomocą waty lub gąbki (filtracja mechaniczna), aktywnie neutralizował niechciane mikroorganizmy przy wykorzystaniu ceramicznych wkładów (filtracja biologiczna), dalej wpływał na twardość wody za pomocą kationitu lub anionitu, brał udział w cyklu azotowym przy wykorzystaniu zeolitu, wpływał aktywnie na poziom zakwaszenia wody przy wykorzystaniu wkładu torfowego, oraz stabilizował go dzięki żwirkowi koralowemu.

Wielofunkcyjność filtrów zewnętrznych wymusiła na akwarystach wydzielenie spośród nich dwóch rodzajów:

  • filtr kubełkowy (karnistrowy)- to najbardziej klasyczny model filtra wykorzystywany w akwarystyce słodkowodnej. Umieszczony w pojemniku poza zbiornikiem, posiada poziomowy model filtrujący, którego poszczególne piętra odpowiadają za kolejne etapy filtracji wody. Wybierając filtr kubełkowy szczególną uwagę należy zwrócić na przepływowość wody oraz objętość filtra. Oba parametry uzależnione są od litrażu naszego zbiornika. Przykładem takiego filtra są popularne modele Tetra EX. Producent stworzył kilka rodzajów filtra, które różnią się między sobą skutecznością działania. Każdy z nich został stworzony z dedykacją dla zbiorników o różnej objętości, aby jak najlepiej sprawdzać się podczas filtracji.

filtr zewnetrzny tetra przekrój
Wśród najpopularniejszych modeli są:

Alternatywą dla Tetry są zbliżone konstrukcyjnie filtry zewnętrzne Aqua Nova. Posiadają szerszy zakres pracy w różnych zbiornikach o przepływie od 600l/h.

filtr zewnętrzny

filtr zewnętrzny aqua nova

  • filtr kaskadowy- filtry tego typu montowane są na ściankach zbiornika. Doskonale sprawdzą się w małych lub średnich akwariach. Filtry kaskadowe posiadają wysoką skuteczność filtracji zarówno mechanicznej, jak i biologicznej.

Zalety filtrów kubełkowych

Dobierając odpowiednie media filtracyjne nasz filtr możemy ukierunkować na filtracje mechaniczną lub biologiczną. Zastosowanie gąbek we filtrze kubełkowym ma za zadanie wychwycić grubsze zanieczyszczenia, wata filtracyjna jest odpowiedzialna za wyłapanie najdrobniejszych mechanicznych zanieczyszczeń. Te dwa rodzaje materiałów filtracyjnych zaliczamy do filtracji mechanicznej.

Za filtracje chemiczną wody odpowiedzialny jest węgiel aktywny oraz zeolit. Węgiel aktywny adsorbuje wszystkie rozpuszczone substancje w wodzie, a także usuwa zabarwienie wody. Najczęściej stosujemy go zaraz przy starcie zbiornika oraz po kuracji leczniczej. Zeolit jest materiałem filtracyjnym, który usuwa amoniak z wody. Ze względu na porowatą strukturę oby mediów filtracyjnych bardzo dobrze rozwija się na nich flora bateryjna odpowiedzialna za biologiczną stronę filtracji wody.

Typowym medium filtracji biologicznej jest tak zwana ceramika. Duża ilość porów sprawia, że staje się ona podłożem dla bakterii tlenowych i beztlenowych, biorących udział w cyklu azotowym. Wybierając ceramikę w sklepie zwróćmy szczególną uwagę na jej jakość. Im więcej porów posiada wkład tym jego waga jest mniejsza przy tej samej objętości np.: litr zwykłej ceramiki waży ok. 1kg natomiast litr wysokiej jakości ceramiki waży kilkaset gram. Tym sposobem litr wysokiej jakości ceramiki posiada taką powierzchnie filtracyjną jak kilka litrów tańszej ceramiki. Firma Sera twierdzi, że litr ich topowego wkładu Siporax jest taką samą moc filtracyjną jak 34 litry zwykłej ceramiki. Trudno jest nam określić czy tak jest w rzeczywistości, natomiast w każdym akwarium, w którym stosujemy tę wkład nie występuje problem z cyklem azotowym.

{if context == "product"} {/if}
Sklep internetowy Shoper.pl